Categorie archief: Algemene Ontwikkeling

Over algemene levensbeschouwelijke zaken

Meer vrouwen in onze Tweede Kamer

Ik hoorde ooit iemand zeggen dat achter elke succesvolle man een slimme vrouw staat. Kennelijk werkt dat: vrouw én man als een onverbrekelijke samenhang. Samen zijn die linker- en rechterhersenhelft tot grote dingen in staat. Vooropgesteld natuurlijk dat beide helften onbelemmerd met elkaar in dialoog zijn. Naar elkaar luisteren. Elkaar begrijpen en van elkaar leren. Op die wijze ontstaan de beste beslissingen. Anno 2017 houdt dat beslissingen in die ons verder helpen. Creativiteit, duurzaamheid en innovatie. Creatieve oplossingen ontstaan door een open dialoog tussen verschillende inzichten. Zo’n dialoog mag best pittig zijn. Maar wel met respect voor elkaars verschil van mening. En door te luisteren naar elkaar ontstaan juist die creatieve oplossingen die ons meer duurzaamheid bieden. Het moedigt vaak innovatie aan. Nieuwe oplossingen voor “oude” problemen. Daarom is diversiteit en inclusie zo belangrijk. Dát brengt ons samen verder.

Meer vrouwen op leidinggevende posities in het bedrijfsleven, in de politiek en in de wetenschap is daarom van cruciaal belang. Wat dat betreft hebben we nog een lange weg te gaan. Dit artikel concentreert zich op onze Tweede Kamer omdat volgende week de Tweede Kamerverkiezingen plaatsvinden. Jij mag je uitspreken over de samenstelling van onze volksvertegenwoordiging. Onze huidige Tweede Kamer telt 58 vrouwen; dat is ruim 38% van het totaal aantal van 150 Kamerleden. Een eeuw geleden trad het eerste vrouwelijke Kamerlid aan (lees meer over vrouwen in de Tweede Kamer).

Vandaag, 8 maart, is het internationale vrouwendag. Een week voor onze TK-verkiezingen. Een mooi moment om goed na te denken hoe wij meer vrouwen in onze Tweede Kamer kunnen krijgen. Meer vrouwen in de politiek? Ja inderdaad, want als je de afgelopen weken toch weer ziet hoe die mannetjes elkaar de maat nemen, dan ontkom je er gewoon niet aan te denken dat die van hem (1) toch weer langer lijkt te zijn dan die van hem (2). Waar gaat het over, mannen? Over meer creativiteit om onze hedendaagse uitdagingen te lijf te gaan? Zoals de werkgelegenheid? Over meer duurzaamheid om de klimaatverandering tegemoet te treden voor het te laat is? Over het vergroten van onze innovatiekracht zodat onze kinderen en kleinkinderen ook nog een duurzame en mooie wereld tot hun beschikking hebben? #hoedan vroeg een bekende televisiepresentator zich af. Daar hebben wij nu het talent en de competenties van vrouwen heel hard bij nodig.

Waarom staat achter elke succesvolle mannelijke lijsttrekker altijd een slimme vrouw? Uitgezonderd dan de Partij voor de Dieren, waar Marianne Thieme haar scepter zwaait. OK. Dus daarom stem altijd op de eerste vrouw op een lijst. Dat is vaak de nummer twee, dat hebben de meeste mannelijke lijsttrekkers inmiddels wel goed begrepen. Helaas blijkt mijn stem op nummer 2 van de lijst niet te helpen om meer vrouwen in de Tweede Kamer te krijgen. Zij kwam namelijk toch wel in de Tweede Kamer. Het actieprogramma Stem op een vrouw nodigt je uit om jouw voorkeurstem op een vrouw slim uit te brengen. Zij stellen: “Let hierbij op de peilingen. Stel dat een partij volgens de peilingen tien zetels krijgt, dan is het slim om te stemmen op de vrouw(en) die buiten de eerste tien kandidaten vallen. Zo kunnen zij door voorkeurstemmen toch in de Kamer komen! Kijk natuurlijk ook vooral naar de vrouw die jou het meeste aanspreekt. Want als we allemaal op dezelfde vrouw zouden stemmen, dan zou het aantal vrouwen in de Kamer helaas niet toenemen. We hopen dat de vele verschillende vrouwen en mannen in Nederland ook kiezen voor verschillende vrouwen op de kieslijsten.

Op basis van de laatste stand van de Peilingwijzer kom ik tot het volgende stemadvies. Als zich in het getoonde bereik – bijvoorbeeld: de VVD scoort tussen de 23 en 27 zetels – een vrouw bevindt op die lijst, stem dan (bij meer vrouwen) op de laagst geplaatste vrouw. In dit geval… oeps, de VVD laat op plek 23 t/m 27 (vijf plekken) geen enkele vrouw zien! Tja, dan kijk ik nog even verder…

Enfin, het systeem zal nu wel duidelijk zijn. Dan ontstaat het volgende beeld – nogmaals op basis van de laatste stand in de Peilingwijzer, het zogenoemde gewogen gemiddelde van alle opiniepeilers:

Lijst Partij Peilingwijzer Vrouw binnen bereik
1 VVD 23-27 Geen
2 PvdA 12-14 14. Marith Volp
3 PVV 22-26 Geen
4 SP 13-15 Geen
5 CDA 17-19 18. Joba van den Berg-Jansen
6 D66 17-20 20. Monica den Boer
7 ChristenUnie 5-7   6. Stieneke van der Graaf
8 GroenLinks 14-17 15. Laura Bromet
9 SGP 3-5 Geen
10 Partij voor de Dieren 4-6   6. Eva van Esch
11 50PLUS 4-7   4. Corrie van Brenk
13 VNL 0-1 Geen
14 DENK 0-2 Geen
16 Forum voor Democratie 0-2 Geen

 

De partijen die in de laatste Peilingwijzer niet boven de kiesdrempel kwamen zijn in bovenstaand staatje niet meegenomen. Overigens zitten daar enige partijen tussen met vrouwelijke lijsttrekkers, die wellicht jouw aandacht verdienen: Ancilla van de Leest van de Piratenpartij (lijst 20), Sylvana Simons van Artikel 1 (lijst 21) en Tara-Joëlle Fonk van MenS (lijst 27).

Het valt mij dus op dat in het getoonde bereik bij VVD, PVV, SP, SGP, VNL, DENK of Forum voor Democratie geen vrouwen op hun lijst staan. Daarmee laten deze partijen in mijn statische statistieke ogen een behoorlijk vrouwelijke kans liggen. En eigenlijk verbaast mij dat niet eens zozeer als ik die mannetjesputters bezig zie. Die mannen kúnnen gewoon geen vrouw krijgen.

De in bovenstaande tabel genoemde vrouwen staan het laagst op hun lijst binnen het genoemde bereik van de Peilingwijzer. Natuurlijk ben jij geheel vrij in het kiezen van jouw partij en de vrouw op jouw lijst. Dat kan ook best nog wat lager op de lijst van jouw keuze zijn. Maar ik ben eruit en haar naam prijkt in bovenstaande tabel.

Meer vrouwen in onze Tweede Kamer! Omdat dit goed is voor ons land, onze toekomst en die van onze kinderen en kleinkinderen. Vrouwen spelen daarin een zeer belangrijke, zo niet de belangrijkste rol. Laat hun talent niet links liggen! Omdat de hier getoonde partijen bij elkaar ruim 240 vrouwen op hun kandidatenlijsten hebben staan, is het theoretisch zelfs mogelijk om een volkomen 100% vrouwelijke Tweede Kamer te kiezen. Als je dat zou willen… Dus 50-50% moet geen enkel probleem zijn!

P.S. Binnen het bedrijfsleven kunnen we niet stemmen op meer vrouwen op leidinggevende posities. Terwijl zij er wel volop aanwezig zijn. Mijn Hij-voor-Zij programma helpt hen en hun bedrijven verder. Neem contact op als je hierover meer wilt weten.

Le Quattro Stagioni

Nee, deze blog gaat niet over pizza’s. Het gaat deze keer over onze vier jaargetijden. De meteorologische lente begint op 1 maart. Prachtig woord: meteorologische lente. Vond Georgina Verbaan ook in haar recente NRC-column. Maar waarom al op 1 maart?

Kent u die rijtjes nog? De lente begint op 21 maart, de zomer op 21 juni, de herfst op 21… nee, op 23 september en de winter op 21… oeps! 22 december. Makkelijk toch? Nee dus!

Lente

Op het moment dat de zon in het lentepunt staat – sterrenbeeld Ram of Ariës – duurt de dag even lang als de nacht. De zon staat recht boven de evenaar die dan ook wel evennachtslijn wordt genoemd. De equinox. Overal op aarde met uitzondering van beide polen. Op de Noordpool start dan de lange pooldag van zes maanden en op de Zuidpool de even lange poolnacht van zes maanden. Op beide polen bestaat feitelijk maar een windrichting: precies op de Noordpool brengt elke eerste stap die je zet je altijd in zuidelijke richting. Op de Zuidpool natuurlijk het omgekeerde. Pas bij elke volgende stap kun je kiezen: recht vooruit verder naar het zuiden, terug naar het noorden of naar rechts naar het westen of links naar het oosten. En dat is elke dag van het jaar waar. Maar dit allemaal terzijde: oost west, thuis best.

Op 21 maart reist de zon van het zuidelijk halfrond naar het noordelijk halfrond. Het weer wordt langzaam maar zeker aangenamer op het noordelijk halfrond. De dagen worden langer, de nachten korter. Het wordt lente. Ik schrijf zojuist “de zon reist van zuid naar noord”, maar we weten natuurlijk dat dit komt omdat de aarde ongeveer 23,5° gekanteld staat op haar baan rondom de zon. Je kunt ook lekker aan rekenen slaan. Hoe hoog staat de zon op het midden van die dag, 21 maart, aan ons firmament? Wel, je weet dat wij op ongeveer 52° noorderbreedte leven, dus de zon staat 52 graden lager wanneer de zon bovenop de evenaar staat. Op 21 maart bereikt de zon in Nederland een hoogste stand van ongeveer 38° (90° minus 52°) boven de horizon.

Onze “praktische” tijdsindeling loopt niet helemaal synchroon met de omloopsnelheid van de aarde om de zon. Vandaar onze schrikkeljaren (elke vier jaar 29 februari) en het niet-hebben van een schrikkeljaar in 1600 en onlangs in 2000. Daarom valt de astronomische lente dit jaar op maandag 20 maart 2017 om 10:28 uur.

Zomer

Zodra de zon sterrenbeeld Kreeft binnenvliegt, bereikt de zon zijn hoogste stand aan onze hemel: 38 graden plus die 23,5° die ik eerder noemde, dus een maximale hoogte van ongeveer 51° boven de horizon. De zon staat die dag recht boven de Kreeftskeerkring op 23,5 graad Noorderbreedte. De zomer begint dit jaar op woensdag 21 juni 2017 om precies 04:24 uur. Dat betekent dat als jij die woensdagmiddag op het Scheveningse strand lekker in de zon ligt te bakken, de zon alweer is begonnen aan zijn reis terug naar het zuiden.

Herfst

En op zijn reis naar het zuiden passeert de zon opnieuw de evenaar op 23 september. De tweede equinox. De dag en nacht duurt weer overal even lang (behalve op de polen); de zon komt op pal in oosten en gaat die dag onder pal in het westen. Overal op de aarde hetzelfde fenomeen. Grappig hè. Dit jaar zal dat om eerder vermelde redenen weer ietsje anders zijn: vrijdag 22 september 2017 om 20:02 uur. Overigens begint dan de herfst, maar weten allemaal dat de aarde nog lekker warm na kan gloeien. Vaak kunnen we nog lekker lang buiten zitten. Het wordt wel snel donker, dat dan weer wel.

Winter

En de cyclus is rond als de zon haar meest zuidelijke positie bereikt in sterrenbeeld Steenbok. Op dat moment staat zij boven de Steenbokskeerkring op ongeveer 23,5 Zuiderbreedte. Op 22 december – dit jaar op 21 december 2017 om 16:28 uur – bereikte hij zijn hoogste stand van slechts 15 graden boven de horizon (38 graden minus 23,5). Het wordt kouder; de winter begint echt.

Meteorologische data

Waarom kiezen die meteorologen nu 1 maart, 1 juni, 1 september en 1 december? Omdat het nu eenmaal makkelijker is om allerlei analytische berekeningen te maken. Vaste data. Mijn vraag is heel simpel: waarom dan niet 1 april, 1 juli, 1 oktober en 1 januari gekozen? Dat spoort met onze vertrouwde indeling in kwartalen. En… met mijn gevoel voor de jaargetijden. Alles ijlt namelijk altijd iets na. Ook de opwarming en afkoeling van de aarde ijlt na in de mate waarin de zon zijn reis aflegt tussen de beide keerkringen. Door die zogenoemde “time lag” voel je het pas op 1 juli echt warmer worden, terwijl de zon al op zijn terugweg is. Dan begint ook pas onze vakantieperiode.

Dus meteorologen: corrigeer deze grote fout en laat de lente beginnen op 1 april, de zomer op 1 juli enzovoorts. Ik wil wedden dat het verhaal over ‘climate change’ dan ook geloofwaardiger wordt, toch?!

Over dubbele LinkedIn profielen…

Allereerst wens ik iedereen op dit prachtige zakelijke netwerk een gelukkig, gezond en voorspoedig 2017 toe, in het bijzonder mijn directe connecties. Mede dankzij jullie ben ik in staat uit mijn schulp te kruipen en nieuwe mensen te ontmoeten. Mijn eigen coach hield vol dat niets moet in dit leven behalve ONTmoeten. En als je daarover nadenkt, vind je meer woorden die met “ont-“ beginnen en werkelijk spannend zijn: ontdekken, ontwerpen, ontspannen, ontwikkelen, ontmoeten inderdaad, ontroeren en ga zo maar door. Daarom is het zo leuk om op LinkedIn gewoon eens je tweede en derde ring te “ontdekken” of gewoon eens iemand op te zoeken. Iemand uit het verleden…

Vrienden en bekenden kennen het volgende verhaal al, maar het blijft leuk om te vertellen. Een paar jaar geleden heb ik ooit in die periode tussen de beide Kerstdagen en Nieuwjaarsdag de vele mappen met die in de loop van 40 jaar verzamelde visitekaartjes – business cards – doorgenomen. Eigenlijk was ik van plan ze allemaal direct in de blauwe bak te kieperen, maar iets weerhield mij daar van. Weet je, dacht ik, ik ga eens kijken of ik die relaties van vroeger – in binnen- en buitenland – op dit netwerk kan vinden. Er zaten veel kaartjes tussen uit de tijd dat e-mailadressen nog geen gemeengoed waren laat staan (06)-nummers. Toch zag ik kans ruim 500 (!) allerleukste reacties los te krijgen. Mijn netwerk breidde zich in een paar dagen enorm uit en de “goh, hoe gaat het met jou?” berichtjes waren niet van de lucht. Gewoon leuk. O ja, en hieruit resulteerde ook gewoon twee mooie nieuwe opdrachten!

Toch moet mij iets van het hart. Tot op de dag van vandaag zie ik nog steeds dat er mensen zijn die op LinkedIn twee of meer profielen hebben. Wie van de drie is de ware Robert Vos? Wil de echte Robert Vos op staan? Om het zoekplaatje uitdagender te maken ontbreekt vaak een goed gelijkende pasfoto. En soms tref je twee of drie profielen met dezelfde keurige foto aan! Krijg nou wat…!

Voorkom dat jouw profiel meer dan een keer op LinkedIn staat. Dus begin met het verwijderen van oude profielen. Login op elk oud profiel en meld die account af onder “Account en instellingen” rechts bovenin in je webbrowser. Ook in de LinkedIn app op je smartphone kun je eenvoudig doen onder Instellingen | Account | Account sluiten. Besef wel dat je al je connecties op deze accounts dan ook meteen kwijt bent! Jammer, maar het is niet anders. “Makkelijker gezegd dan gedaan”, hoor ik je zeggen: “Want ik ben mijn wachtwoord vergeten.” Natuurlijk kun je de bekende “wachtwoord vergeten” procedure volgen. “Ja hallo!”, hoor ik je weer uitroepen: “Dat e-mailadres waar de link naar toe wordt gezonden om een nieuw wachtwoord op te kunnen geven was van mijn vroegere werkgever en is misschien zelfs al opgeheven.” Tja, dan ben je ook niet handig bezig geweest!

Goede raad mag dan duur zijn, onmogelijk is het niet. Login met je meest recente LinkedIn account (die weet je toch nog wel, hè?) en ga naar het Helpcentrum van LinkedIn. Kies de optie “Contact met ons opnemen” en geef aan dat je een of meer dubbele accounts van jezelf wilt opheffen. Vermeld je contactgegevens, opdat het LinkedIn team in Amsterdam een en ander kan verifiëren. Zij nemen daartoe contact met je op. En tja, je bent ook hiermee alle connecties van die oude verlopen accounts kwijt. Jammer, maar dit overkomt je beslist geen tweede keer meer. Lees het hier nog maar eens na. Ook handig als je überhaupt LinkedIn niet meer in komt…

Hoe voorkom je dit nu allemaal? Heel simpel. Gebruik tenminste twee e-mailadressen in je LinkedIn account. Als je dat nog niet hebt, ga dan naar “Account en instellingen” rechts bovenin je webbrowser, selecteer Account | Basisgegevens en Voeg e-mailadressen toe. Ook in de LinkedIn app is dat makkelijk onder Profiel Instellingen te regelen. De aanbeveling is om naast je werk e-mailadres ook tenminste een privé e-mailadres op te geven – “just in case”. Een van deze adressen functioneert als je primaire e-mailadres. Daarmee log je in en LinkedIn stuurt daar alle berichten en meldingen naar toe. De secundaire e-mailadressen kun je gebruiken om in te loggen als je werk e-mailadres plotseling is opgeheven (bijvoorbeeld omdat jij naar een andere werkgever bent overgestapt of simpelweg bent ontslagen).

Nu we toch met e-mailadressen bezig zijn… Verwijder oude e-mailadressen! Ik stuur wel eens een oud-en-vertrouwd e-mailtje naar een e-mailadres in het LinkedIn profiel en dan blijkt dat (1) het e-mailadres niet meer te bestaat of (2) het adres is in onbruik geraakt wat ik altijd merk aan een “volle inbox” melding. Dat staat erg onprofessioneel, dus houdt dat alsjeblieft goed bij. Het komt heel erg vaak voor. Veel vaker zelfs dan dubbele profielen. Dus check het meteen even bij jezelf.

Ik wens je heel veel succes met netwerken in 2017. Dat werkt het makkelijkst en meest betrouwbaar met slechts één eenduidig en compleet LinkedIn profiel met een heldere en duidelijke pasfoto. Steek vervolgens je hoofd buiten je eigen “comfort zone” – da’s die eerste ring met jouw connecties op LinkedIn – en ontmoet nieuwe mensen en organisaties in je tweede en derde ring. Je mag mijn netwerk daarbij gebruiken. Ik breng je graag in contact met nieuwe mensen. Want heus, buiten jouw “comfort zone” bevindt zich een geweldig mooie wereld met nieuwe kansen en mogelijkheden. Succes!

Dat is even slikken, dames!

Twee interessante verschijnselen blijven al decennia de gemoederen bezighouden. Het eerste betreft de continue uitstroom van hoogopgeleide vrouwen uit het bedrijfsleven, de politiek en de wetenschap. Natuurlijk is daar de kinderwens – van vrouwen én mannen – en de bijbehorende zorg die nog steeds voor een groot deel op de schouders van de vrouw terecht komt. Echter, de oorzaak van dit verschijnsel blijkt veel simpeler: vrouwen worden onvoldoende erkend, onvoldoende gewaardeerd en te laag beloond. Ondanks of misschien wel dankzij hun noeste arbeid komen zij niet door dat gepercipieerde glazen plafond heen. Zij verlaten het bedrijfsleven en beginnen voor zichzelf.

Lilith by Dante Gabriel RossettiHet tweede verschijnsel kennen we als de Wet van Sullerot. De invloedrijke Franse feministe Evelyne Sullerot constateerde reeds in 1968 dat beroepen waarin veel vrouwen werken een laag aanzien hadden. Haar Wet bepaalt dat een beroep in belangrijkheid (in termen van beloning en aanzien) daalt naarmate het door meer vrouwen wordt uitgeoefend. Dat is even slikken.

Want wij willen juist meer vrouwen op leidinggevende posities in dit land. Wij willen in ons op dit punt ernstig achtergebleven land meer Herna Verhagens en Annemarie Rakhorsten, meer Khadija Aribs en Jeanine Hennis-Plasschaerts, en meer José van Dijks en Ionica Smeetsen. Meer ambitieuze en competente vrouwen in de leiding – naast even ambitieuze en competente mannen – om die Wet van Sullerot naar de prullenmand te verwijzen. Daarom bestaat er nu behoefte aan een disruptive executive management development programma. Disruptive in de zin dat wij breken met de traditionele masculiene management development programma’s en de daaruit voortvloeiende masculiene organisatieculturen. Waarmee de erkenning, de waardering en de beloning van ambitieuze vrouwen en mannen op juiste en gelijke hoogte kan worden gebracht. Het ultieme doel is “het goede leven” in een betere wereld. Een inclusieve wereld waarin creativiteit, duurzaamheid en innovatie door samenwerking belangrijker is dan uitsluitend winst.

Dit disruptive programma luistert naar de naam Wo+men on Board. Het verhoogt de zichtbaarheid van deze ambitieuze vrouwen én mannen, het biedt training en coaching van leiderschapskwaliteiten die in de 21ste eeuw het verschil gaan maken en tenslotte bereidt het deze vrouwen en mannen voor op een plaats in de Raad van Bestuur, in de hoogste politieke colleges en in de overige Colleges van Bestuur.

Wij beginnen volgende maand met dit programma en de inschrijvingen staan nu open via deze website. En als dit programma voor u niet op het juiste moment komt, geef het dan alstublieft door aan uw dochters en zonen, vriendinnen en vrienden, collega’s en uw huidige leiding. Met dit programma creëren wij persoonlijk, authentiek leiderschap waar samenwerking hand in hand gaat met gezonde competitie.

Welkom aan Board!

Wat zoek je? Gewoon… WERK! (3 van 3)

Gooi het roer om!

Mijn aanbeveling aan de politiek is dan ook om die moderne koffiemachine die “marktwerking” heet de deur uit te gooien. Laat de overheid vervolgens investeren in grote, innovatieve, creatieve en duurzame projecten. Bijvoorbeeld: een nationaal deltaplan voor alle lokale N-wegen; een nationaal deltaplan voor betaalbare huurwoningen (ook voor onze vluchtelingen); voortvarende aanpak van de ecologische hoofdstructuur; duurzaam vergroten van de sluizen in de Afsluitdijk; een nieuw en meer innovatief nationaal energieplan; een visie en een lange- en korte termijnstrategie op belangrijke infrastructuren zoals het spoor, het hoogspanningsnet, het aardgasnet, het telefonienet, de kabel en dergelijke; belangrijke culturele initiatieven; ontwikkelingshulp binnen en buiten Nederland, enzovoorts, enzovoorts. Alles innovatief, creatief en bovenal duurzaam!

Ik beschik over een lange lijst met interessante duurzame initiatieven op velerlei gebied waarvan de gehele Nederlandse bevolking kan profiteren. Maar waar komt het geld vandaan om deze grote investeringen te financieren? Aanvankelijk lenen op de kapitaalmarkt. Dat kost natuurlijk geld, namelijk rente. Kijk – daar zit al gelijk voordeel #1. De rente is vrijwel 0% en drukt dus nauwelijks op de begroting. Mensen kunnen weer aan het werk. Het aantal uitkeringen daalt, lonen en salarissen kunnen weer stijgen en mensen gaan weer consumeren. Bedrijven, bijvoorbeeld bouwondernemers en hun toeleveranciers gaan weer investeren en dragen belasting af. Wetenschappelijke instellingen dragen bij door innovatief onderzoek en het aandragen van creatieve oplossingen. Belastingopbrengsten stijgen. Op den duur hoeft de overheid niet langer te lenen en kan de staatsschuld afnemen mede dankzij begrotingsoverschotten. Mogelijke inflatie kan bestreden worden met het meest voor de hand liggende gereedschap: rente. Een paar procentpunten “gecontroleerde” inflatie – gecontroleerd met het dan wel werkende rentemiddel – is goed voor onze nationale schuld, onze eigen schulden en … vanwege de oplopende rente ook goed voor onze pensioenen.

Terwijl ik dit schrijf meldt het CBS dat er thans sprake is van negatieve inflatie. Goed of slecht? Dalende prijzen lijken erg leuk, maar vergeten we nu echt dat lonen, salarissen en pensioenen al jaren op hetzelfde niveau worden gehouden (dus reëel omlaag gingen)? En dat de tarieven van de honderdduizenden al of niet tegen-wil-en-dank benoemde zelfstandigen-zonder-personeel (zzp’er) al jaren dalen? Dus negatieve inflatie is voor onze economie en voor elk van ons individueel enorm slecht. We hebben geen behoefte aan dalende prijzen, lonen en tarieven, maar “gewoon… WERK!”.

Revolte, revolutie, burgeroorlog – het kan zomaar

Mensen die aan het werk zijn – goed betaald werk uitvoeren – zijn gelukkiger. Het voelt goed, het voelt beter. Als ook de gewone mensen weer goed betaald werk hebben, dan vallen zij minder snel over hoge bonussen van de mannen aan de top (ik zeg bewust mannen en dus niet vrouwen). Natuurlijk zijn die bonussen te hoog geweest en moeten absoluut naar een emotioneel verstandig niveau. Het verschil in inkomen – en vooral in vermogens – is op dit moment te groot en dat moedigt de diepe weerzin tegen het establishment verder aan. Tot de revolutie uitbarst: angry nativism tegen de kosmopolitische elites! Meaningful WorkDe kans op toenemende burgerlijke ongehoorzaamheid, dalende belastingmoraal, opstanden en revoltes neemt zienderogen toe. Dat beperkt zich echt niet tot het Midden-Oosten. Kijk maar eens naar London (UK), Athene (Griekenland) en delen in Amerika. Dus waarom niet hier? Als we hier Jihadisten kunnen verwachten, waarom dan geen ontevreden Nederlanders die nu eindelijk wel eens de knuppel in het hoenderhok willen gooien. Een naam kennen we al. Revolutie of burgeroorlog in Nederland mag bij voortzetting van het huidige anti-arbeidsbeleid niet worden uitgesloten. Dat minister mr. Asscher (PvdA) meent met het pompen van een paar honderd miljoen euro’s in de Nederlandse economie het lek boven water te krijgen, toont de naïviteit en ondeskundigheid van deze regering aan. Gebruik dat geld om grote duurzame infrastructurele en andere projecten aan te nemen. En leen geld bij tegen lage rente om grotere, complexere, meer duurzame projecten aan te besteden. Dát creëert werk – gewoon… WERK!

En tenslotte: scheldt schulden kwijt voor mensen die met hun vingernagels boven het spreekwoordelijke ravijn hangen. Zonder kwijtschelding zullen zij nooit meer op een zinvolle wijze deel kunnen nemen aan de Nederlandse samenleving. Zij kwijnen weg (=vernietiging van potentieel talent) of vormen de wortels van een volksoproer.

Tenzij het verstand wint

Hopelijk breekt snel het verstand door en wordt gekozen voor welhaast Keynesiaans beleid: WERK! Nog vorige maand meldden ambtenaren dat er op dit moment geen ruimte is voor investeringen. Hoe beperkt kun je denken?! Quote John_Maynard_KeynesDe huidige generatie denkt in beperkingen en bezuinigingen en niet langer in kansen en mogelijkheden. Het roer moet serieus om anders keert de wal het schip. Als mensen weer aan het werk gaan, weer inkomen verdienen en kunnen consumeren, uiteraard (deels) doorgaan met het terugbrengen van schulden en aflossen van hypotheken. Als mensen weer waardevol betaald werk verrichten en zichzelf weer in waarde zien toenemen, hun eigenwaarde weer zien stijgen, dan zullen zij minder tijd willen besteden aan twitter of Facebook om hun gal over de Nederlandse samenleving te spuien. Vluchtelingen kunnen met open armen worden ontvangen, want met al dat werk bij de overheid, in het bedrijfsleven en in de zorg zullen wij die handen, hun kennis en ervaring hard nodig hebben. Bovendien verlaagt hun aanwezigheid de gemiddelde leeftijd in Nederland en ook dat is weer goed voor onze pensioenen. Tenslotte zullen de ruimte voor gemeenschapszin weer zien groeien. Het alom getoond woord respect krijgt zijn betekenis terug en belangrijker: er wordt gewoon weer naar gehandeld. Dus “gewoon… WERK!” lost heel veel problemen in dit land op. Die oude Partij van de Arbeid – weet je nog, die partij met die “ideologische veren” – wist daar vroeger alles van.

Welcome to the Future

WERK! WERK! WERK!

Wat zoek je? Gewoon… WERK! (2 van 3)

Dit is deel twee van een serie van drie artikelen. Het eerste deel verscheen gisteren. Het derde en laatste deel verschijnt morgen.

Staatsschuld en begrotingstekort

StaatsschuldmeterOnze staatsschuld is inderdaad hoog: 65,3% van ons bruto binnenlands product. Ons begrotingstekort (verschil tussen lopende inkomsten en uitgaven in een gegeven jaar) komt dit jaar uit op ongeveer 1,5%. Ter vergelijking: de staatsschuld van de Verenigde Staten bedraagt ruim 107% van hun BBP met een begrotingstekort in 2016 voorzien op ongeveer 3,3%. Binnen de Europese Unie heeft de Europese Commissie – volstrekt arbitrair – vastgesteld dat het begrotingstekort niet hoger mag zijn dan 3%. Onder bijzondere omstandigheden mag een land hier een paar keer van afwijken, maar het wordt dan wel scherp gemonitord en er kunnen boetes volgen. Boetes die er niet op zijn gericht het lopende tekort te verkleinen, integendeel. Vandaar dat deze spaarzaam worden uitgedeeld. Zo’n tekort vul je aan met leningen – staatsleningen (obligaties) – waarvan de rente weer drukt op de begroting én de staatsschuld neemt toe. Die staatsschuld mag volgens de Europese Commissie niet hoger zijn dan 60% van het BBP. Oops! Hoewel onze staatsschuld daalt, voldoet Nederland nog niet aan dit criterium.

Savings zijn ook bezuinigingen

In een samenleving die snakt naar “Gewoon… werk!” bezuinigen onze (semi-)overheid, ons nationale en internationale bedrijfsleven, inclusief het midden- en kleinbedrijf, die zogenoemde “motor van onze economie” alsmede onze wetenschappelijke instellingen. Terwijl meer handen aan de bedden nodig zijn, worden steeds meer mensen die werkzaam zijn/waren in de zorg op straat gezet. Onze ouderen vereenzamen en mogen wat langer met hun incontinentieluiers doen tot de urine hen langs de kuiten loopt. Save or InvestTerwijl de “I” van investeringen dramatisch terugloopt, neemt de “S” van “savings” (besparingen) astronomische vormen aan. Iedereen bezuinigt, iedereen bespaart. Iedereen lost hypotheken en leningen af. Niemand investeert. Banken houden geld in reserve (deels omdat zij thans verplicht zijn grotere reserves aan te houden) en verlenen mondjesmaat kredieten.
Pensioenverzekeraars verzuipen in het geld, maar dreigen pensioenuitkeringen te moeten korten (negatieve indexering) omdat rekenrentes hen verplichten nog grotere reserves aan te houden. Waarmee het inkomen van een groeiende groep 67-plussers afneemt of in het gunstigste geval stabiliseert. Noemden we hen niet eerder op onze marketing seminars de nieuwe “big spenders”? Niet meer dus. Ik ken gepensioneerden die inmiddels noodgedwongen een bijbaan zoeken…

BTW-verhoging per 1 oktober 2012

Met minder investeringen en lagere inkomens dalen ook de belastingopbrengsten. De verhoging van het hoge BTW-tarief met maar liefst 2% naar 21% per 1 oktober 2012 trof de gehele Nederlandse bevolking ogenschijnlijk even hard. Echter, de sterkste schouders ondervinden de minste last of kennen hun sluiproutes. Consumenten besparen liever dan dat zij consumeren. Besparen betekent heel vaak leningen en hypotheken aflossen. Dat geld komt terecht bij … de banken.

“Wat zoek je? Gewoon… werk!”

De enige economische entiteit die bezuinigingen kan – en volgens de Amerikaanse econoom en Nobelprijswinnaar Paul Krugman onmiddellijk moet stoppen is de Overheid. Na de grote beurskrach van 1929 en de daaropvolgende Grote Depressie kwam de Britse econoom John Maynard Keynes met het antwoord: “creëer werk!”. De meeste overheden volgden zijn adviezen halfslachtig op en alle ellende – vooral in Duitsland – leidde uiteindelijk tot de Tweede Wereldoorlog. In Amsterdam getuigt het Amsterdamse Bos (“Boschplan”) nog van de door de gemeente destijds ingezette werkverschaffing.

Het derde en laatste deel van deze reeks artikelen verschijnt morgen.

Wat zoek je? Gewoon… WERK! (1 van 3)

Zo’n enkele keer is er een TV-commercial die mij aan het lachen maakt. Je kent hem vast wel. Die directeur van Klaverblad Verzekeringen die met zijn vingers langs de keuzeknoppen op de nieuwe koffiemachine gaat: “Ta, ta, ta, ta, hm… hè?” Zijn collega loopt langs en vraagt: “Wat zoek je?”, waarop het wanhopige antwoord luidt: “Gewoon… KOFFIE!” Die wanhopige toon waarop dat wordt gezegd, geweldig! Dat zoiets gewoons als koffie niet is te vinden op de nieuwste  generatie koffiemachines…

Hetzelfde geldt in onze huidige vrije markteconomische samenleving. Als ik jonge veertigers en rijpe vijftigers tegenkom, die wanhopig met hun teveel aan vrije tijd worstelen en dan aan hen vraag: “Wat zoek je?” dan is het voor de hand liggende wanhopige antwoord: “Gewoon… WERK!”.

Even voor de goede orde: betaald werk! Goed betaald werk. Goed werk. Vrije tijd lijkt wel erg prettig, maar het kost geld. In je vrije tijd consumeer je wat je tijdens producerende uren verdient. Een mooie dagbalans lijkt acht uren werken (produceren), acht uren consumeren op een of andere wijze en acht uren slapen. Zo ongeveer dan. De geest (ratio), het gevoel (emotie), het lichaam en zingeving kunnen dan in balans komen. Het goede leven. Gewoon… WERK!

Als het betaalde werk goed is, dan geeft dat voldoening. Vertel me wat je doet en ik vertel je wie je bent. In dit gelukkigste land ter wereld blijken toch steeds meer mensen zich luidruchtig en soms ronduit beledigend en onbeschoft af te zetten tegen de elite in het algemeen en directeuren van banken, van pensioenverzekeraars, van woningcorporaties en van zorgverzekeraars en tegen gemeenteraadsleden, kamerleden, ministers en wethouders in het bijzonder. En ook tegen mensen die hen juist aan goed, betaald werk willen helpen: vertegenwoordigers van het UWV, uitzendbureaus, werving- en selectiebureaus. Maar zelfs ook tegen hulp- en zorgverleners: ambulance- en brandweerpersoneel, buschauffeurs en verpleegsters. Waar komt deze diepe weerzin tegen “het establishment” vandaan? Gewoon… het ontbreken van WERK!

Mind the Gap

Mind the GapAls de “knows” (de elite) niet actief en bewust luisteren naar de “no knows” dan kunnen er dramatische dingen gebeuren. Uit het niet zo verre verleden weten we dat als de vermogenden en welgestelden (de “haves”) niet luisteren naar werkzoekenden (de “havenots”) – denk weer even aan die jonge veertigers en rijpe vijftigers én die toenemende groep van zeer ervaren zestigers die zelden ziek zijn en een weelde aan expertise met zich meedragen – dan kunnen er revolutionaire dingen gebeuren. Dus zorg gewoon voor… WERK!

Bezuinigingsbeleid

De voortdurende bezuinigingspolitiek werkt verstikkend. Deze politiek werd in 2010 hartstochtelijk ingezet door CDA-minister Jan-Kees de Jager, minister van Financiën in het eerste kabinet onder leiding van Mark Rutte (VVD) en gedoogd door Geert Wilders (PVV). Na de financiële crisis van 2008 en het noodzakelijk geachte redden van de zogenoemde systeembanken ABNAMRO, ING-bank en later ook SNS-bank leek voor sommige, vooral monetaire economen bezuinigen (austerity) de enig juiste weg. Staatsschuld terug naar een arbitrair overeengekomen niveau of lager en het tekort op de lopende begroting niet verder laten oplopen dan 3%, liefst terug naar 0%. Dat de hierop volgende economische crisis mede zijn oorzaak vindt in dit beleid wordt terzijde geschoven en de werkloosheid loopt dan ook op. Het volk heeft geen boodschap aan deze academische exercities. Wat wil het volk dan wel? Gewoon… WERK!

Partij van de … Arbeid?

pvdaIn 2012 gaat Rutte verder met de Partij van de Arbeid omdat Geert Wilders verdere bezuinigingen niet ziet zitten. Wat hij wel zit zitten, blijft vooralsnog een raadsel, want met het verbannen van hoofddoeken creëer je ook geen werk. Rutte-II dus verder met de Partij van de … gewoon: Arbeid! Maar dat blijkt ijdele hoop. Omdat deze generatie socialisten als de dood is om als geldsmijters te worden weggezet, continueert zij in de persoon van Jeroen Dijsselbloem het monetaristische bezuinigingsbeleid. Herinner je je deze nog: “Sinterklaas bestaat. Daar zit íe achter de tafel”, waarbij Wiegel (VVD) in 1972 wees naar de PvdA-leider Joop den Uijl. Dat zal hen nooit weer gebeuren. Dus blijven wij snakken naar gewoon… WERK!

Het gaat hier om een drietal artikelen, waarvan de delen twee en drie morgen respectievelijk overmorgen gepubliceerd zullen worden: “Wordt vervolgd”.

Tekort aan ervaren ICT’ers en technici

Het Nederlandse bedrijfsleven heeft de grootste moeite met het werven van ervaren ICT-professionals. Volgens het jaarlijkse HR Trends-onderzoek zijn de problemen een stuk groter dan voorzien. Dat vooral bedrijven in de financiële sector moeite hebben om vacatures gericht op ICT’ers te vervullen, komt volgens de onderzoekers door de recente reorganisaties binnen die bedrijfstak: ”Die schrikken mogelijk toekomstige werknemers af.” Dezelfde wervingsproblemen doen zich ook voor in de detail- en groothandel.

Het HR Trends-onderzoek is een jaarlijks terugkerend, onafhankelijk, representatief onderzoek van Performa Uitgeverij uitgevoerd door salaris- en HR-dienstverlener ADP Nederland samen met het organisatieadviesbureau Berenschot onder ruim 1.000 Nederlandse HR-professionals. HR Trends is het grootste onderzoek onder HR-professionals in Nederland. HR Trends 2016-2017 is tot stand gekomen met hulp van HR-beroepsverenigingen, certificeerders, intermediairs en vaktijdschriften.

HR worstelt op de arbeidsmarkt

Berenschot stelt: “Hoewel de werkloze beroepsbevolking nog altijd aanzienlijk groter is dan voor de crisis merkt ook de HR professional in bepaalde sectoren dat de arbeidsmarkt aantrekt. Uit het jaarlijkse HR Trends onderzoek blijkt dat ruim een derde van de HR professionals inmiddels knelpunten ervaart bij de werving van nieuwe medewerkers. Vorig jaar had maar een kwart van de HR professionals problemen bij het ingevuld krijgen van vacatures en men had deze toename ook niet voorzien.”

ADP spreekt van een ”mismatch” tussen de vraag en het aanbod op de arbeidsmarkt. Daarbij is er over de gehele linie vooral veel vraag naar ervaren professionals en weinig tot geen vraag naar starters. Qua opleidingsniveau is er de meeste vraag naar mbo’ers en hbo’ers.

Om nieuw personeel te vinden, gebruikt het merendeel van de HR-professionals bekende middelen, zoals de eigen corporate website. Daarnaast wordt er vaak contact gezocht met opleidingsinstituten en beurzen.

Specialisten vind je met specialisten

Het werven van specialisten – vooral als het om technici en ICT’ers gaat – is een vak, een specialistisch vak. De doorsnee recruiter spreekt heel vaak de taal van de specialist niet voldoende. Hij of zij “verstopt” zich dan snel achter checklijsten: HBO-diploma, Prince2, ITIL, Scrum, Agile en ga zo maar door. Check! Vaak “competenties”, die door het wapperen met een certificaat makkelijk kunnen worden aangetoond. Dat het hier eerder om vaardigheden dan om competenties gaat wordt gemakshalve genegeerd. Ook bij getalenteerde, eventueel talentvolle specialisten hoort het ook te gaan om hun intrinsieke motivatie, om de zaken die zij zelf werkelijk belangrijk vinden (kernwaarden) en om hun zogenoemde kerncompetenties. Kunnen zij luisteren? Kunnen zij problemen analyseren en oplossingen overtuigend presenteren. Staan zij open voor een dialoog waarin wellicht betere oplossingen – in samenwerking met anderen – worden gevonden? Of blijven zij hangen in hun favoriete XYZ-oplossing? XYZ? Check!

Werven – en bij voldoende aanbod selecteren – van technici en ICT’ers is echt specialistenwerk. In deze persoonlijke blog wil ik een specialistisch werving- en selectiebureau onder uw aandacht brengen dat al veel jaren zijn sporen heeft verdiend. En voor alle duidelijkheid: ik heb er zelf vele jaren met plezier gewerkt en ben er nog steeds aandeelhouder van. Met gepaste trots. Zodat u weet dat ik inderdaad een belang heb. Transparantie is nu eenmaal een van mijn kernwaarden.

Haselhoff Groep

HGNiet voor niets hét werving- en selectiebureau in het ICT-domein. Consultants met oog voor de klant en hart voor zaak: ICT-talent. Actief sinds 1986 en altijd scherp gebleven op de nieuwste ICT-ontwikkelingen. Zij weten welk ICT-talent u zoekt en zij spreken uit eigen jarenlange ICT-ervaring de taal van deze professionals. Lezers van het ICT-vakblad Computable nomineren Haselhoff Groep al enige jaren als de beste ICT-recruiter van Nederland.

Als het begrip customer intimacy ergens in de praktijk wordt gebracht, dan is dat bij dit gespecialiseerde werving- en sectiebureau. Zij beschikken over een uitgebreid netwerk van ICT professionals. Het persoonlijke contact met dit kostbare netwerk wordt goed onderhouden. Ook voor tijdelijk werk beschikken zij snel over de best beschikbare en ervaren professional. Niet alleen de techneut, maar ook project- en programmamanagers, relatie- en servicemanagers en indien gewenst ICT-managers in vele maten en gewichten (m/v). De selectiegesprekken verlopen zeer gestructureerd en de consultants dringen door tot wat de ICT-professional echt beweegt. Zodat een goede match met de vragende partij kan worden gemaakt.

Natuurlijk is het mogelijk om een Haselhoff consultant tijdelijk in dienst te nemen om een wervingsopdracht “in-huis” uit te voeren. Een direct lijntje met de “back-office” van Haselhoff Groep is ook dan beschikbaar om snel te ‘scoren’.

Dus als uw organisatie moeite heeft met het vinden van ervaren ICT’ers, kijk dan eens op http://www.haselhoff.nl of bel de heer Gerrit Jan Hondelink op (0346) 586 000. U zult er geen spijt van hebben.

Expertise versus onwetendheid

In de jaren ’90 van de afgelopen eeuw sprak ik een professor van Imperial College in London. Hij hield een gloedvol betoog over een nieuwe tweedeling in de maatschappij die tot grote veranderingen zou leiden, inclusief gewelddadigheden en onlusten (troubles). Hij sprak over de ‘knows’, de mensen die weten hoe de vork in de steel zit en de veel grotere massa, die volkomen onwetend blijft, bewust of onbewust: de ‘no-knows’. In zijn betoog liet hij duidelijk weten dat wij – studenten en jonge ondernemers – natuurlijk moesten zorgen bij de ‘knows’ te horen. Maar hij sprak ook zijn oprechte zorgen uit over die enorm grote groep ‘no-knows’. Zijn zorgen betroffen vooral een aantal mensen dat deze grote massa voor eigen belang of gewin zou gaan uitbuiten en opjutten tegen die deftige ‘knows’. Die laatsten vertegenwoordigen wel onze experts, onze deskundigen, onze vakmensen, onze professionals, maar die grote massa van ‘no-knows’ luistert graag naar andere betitelingen: betweters, zakkenvullers, uitbuiters, onbetrouwbare politici, enfin, vul zelf maar in. Je hoort alom de vraag: “Wie wil in deze tijd nog politica of politicus zijn?”

Stel dat u onlangs van de trap bent gevallen. Uw linkerhand voelt pijnlijk. Opgezwollen alsof er ruimhartig botox in werd gespoten. De vingers helemaal stijf. Overweegt u om naar de huisarts te gaan? Ik vermoed van wel. Die vreest dat een of meer van uw middenhandsbeentjes zijn gekneusd, wellicht zelf gebroken. Zij verwijst u door naar een specialist in het plaatselijke ziekenhuis. Ik wed dat u daar inderdaad naar toegaat, toch? Ook zij vermoedt dat er sprake is van breuk gezien de akelige geluiden die u voortbrengt als zij aan uw vingers trekt. Zij schakelt een radioloog in die na bestudering van de röntgenfoto tot de vervelende conclusie komt dat er inderdaad twee middenhandsbeentjes zijn gebroken. Gelooft u haar? Denk het wel!  Een kleine operatieve ingreep volgt, een gipsverband en uw hand kan twee weken niet worden gebruikt. Daar gaat uw vrijheid, uw bewegingsvrijheid. Tja, was dan maar niet van die trap gevallen. Maar u doet wel wat deze ‘weters’ u vertellen – voor uw eigen bestwil, toch?

De Nederlandse econoom Marike Stellinga schreef onlangs in haar wekelijkse NRC-column: “Kunnen dokters precies voorspellen? Nee. Hechten we waarde aan hun inschattingen? Ja. Waarom? Omdat zij er wat vanaf weten. Zijn ze onfeilbaar? Nee. Kunnen ze het mis hebben? Zijn ze soms te stellig? Ja. Maar is het bij een beslissing met medische gevolgen fijn om te weten wat zij vinden? Absoluut.” En zo is het maar net. Die zakkenvullende elite hebben we gewoon hard nodig, omdat zij kennis en vaardigheden bezit die wij zelf niet hebben. En met een goede zorgverzekering blijft het nog steeds betaalbaar. En die kennis, die expertise heeft gewoon waarde. Komt dit alleen op dit vermeende hoge – want gestudeerde – niveau voor? Absoluut niet. We kennen vast allemaal het verhaal van die “drie muisklikken” dat ooit in NRC verscheen. Nee? Hier is het verhaal nog eens.

Groot was de schrik toen het ICT-netwerk bij ons plotseling stilviel. Het hele kantoor kon niet meer werken. Meteen onze vaste ICT-specialist gebeld. Deze vakvrouw kwam snel en ging direct achter een computerscherm zitten om te kijken wat er aan de hand was. Aandachtig keek zij op het scherm naar de foutmeldingen. Zij deed vervolgens drie muisklikken en iedereen kon weer werken. “Grandioos!”, riep ik als opgeluchte directeur uit: “Wat krijg je van me?” Factuur voor drie muisklikken“Vijfhonderd euro”, was het prompte antwoord. “Dat is wel heel veel voor een paar minuten werk”, zei ik verontwaardigd. Ik eiste natuurlijk een specificatie. Ter plekke schreef zij een bon en overhandigde deze aan mij zonder blikken of blozen (zie hiernaast).

Dat economen geen glazen bol hebben, maakt hun inschattingen niet waardeloos. Ons wisselvallige Nederlandse weer wordt elk moment van de dag bepaald door talloze factoren die onder directe en vooral dynamische invloed staan van het nabije zeewater. Voorspellingen maken is schier onmogelijk en toch doen onze hoogopgeleide meteorologen van het KNMI hun uiterste best om een goede inschatting te maken. Het meest voor de hand liggende scenario hoeft dan niet altijd precies zo uit te komen. Jammer als een stranddag was ‘beloofd’ en koude zeemist ons terug dreef het ‘warme‘ land in. Zijn die duur betaalde meteorologen daarmee meteen onbetrouwbaar? Voor economen geldt dat eender. Als je goed had geluisterd dan had je kunnen weten dat het om een inschatting gaat met bijbehorend kanspercentage. Wie luistert er tegenwoordig nog?

Zelf vinden wij overal iets van. Onlangs zaten mijn vrouw en ik bij een voorstelling van Lenette van Dongen in de Amsterdamse Kleine Komedie. In een van haar onnavolgbare sketches had zij het over de vinnik!-vrouw. Dat is die vrouw die elke zin eindigt met ‘vinnik!’. Voor de slechthorenden onder ons: “… en dat vind ik!”. Dankzij social media zijn we snel op hoogte van feiten en vooral heel erg veel meningen. Want iedereen vindt wel iets. Misschien flauw, maar mijn moeder zei vroeger altijd: “Wat je vindt, mag je houden”. Oftewel, val me niet lastig met jouw mening, geef me de feiten. De grens tussen meningen en feiten is intussen – juist door die overvloed aan meningen, o ja en feiten – heel erg blurry geworden. Zelfs de traditionele media worstelen daar op dit moment heel erg mee. En Lenette baalde er enorm van.

Een gesprek op basis van ‘vinnik’ wordt zelden een goed gesprek. Mijn expertise kan het zelfs helemaal afleggen tegen jouw onwetendheid. De huisarts vraagt tegenwoordig aan de patiënt die de spreekkamer binnenloopt met de smartphone in de hand: “En wat vind jij dat je volgens Facebook mankeert?”. Die directeur van de drie muisklikken gaat voortaan zelf Google’n om te achterhalen waar hij moet klikken. Dat hij daarmee kostbare tijd verknoeit en dus wellicht meer geld over de balk gooit, lijkt hem niets te doen, want “Ik vind dat wel heel veel geld voor een paar minuten werk!” En die meteorologen met hun zakkenvullende bijbaantjes gooien er ook maar met de pet naar en zorgen dat dit land verzuipt, vinnik! En in Brussel zitten ook van die zogenoemde deskundigen, die ons het leven zuur maken en ons handenvol geld kosten. Nader onderzoek leert overigens vrij eenvoudig dat dit geen feit is, maar een mening, vinnik!

De tweedeling in het Verenigd Koninkrijk na het Brexit referendum is enig in de zin van uniek. Veel Britse jongeren maken zich terecht zorgen om hun toekomst die door veel ouderen “kalt gestellt” lijkt te zijn. 51,9 procent voor verlaten van de EU; 48,1% procent tegen het verlaten van de EU. Dat noem ik een heuse tweedeling. Dat was vroeger goed voor een burgeroorlog. Voor mij betekent dit tegenwoordig: ga de dialoog met elkaar aan. Luister naar elkaar, leer van elkaar, begrijp elkaar en hoogstwaarschijnlijk komen jullie samen tot een veel beter besluit dan ‘blijven’ óf ‘vertrekken’. Alsof er geen andere mogelijkheden zijn. Overigens geldt hetzelfde voor alle overige 27 landen en voor het samenwerkingsverband EU dat beslist en zeker – mijn mening – als vredesproject moet worden voortgezet. Ja hallo, een vredesproject was het en is het nog steeds als je goed naar alle emoties en meningen luistert, ervan leert en elkaar begrijpt. Een blik op Homs in Syrië laat zien hoe in korte tijd – in onze huidige tijd – een bloeiende stad van ruim 600.000 intelligente inwoners tot puin kan geraken. Merkwaardig dat juist mijn moeder (die van wat je vindt mag je houden) zich nog herinnert hoe Rotterdam er in mei 1940 uitzag (voor en na). ’t Is ook maar ongeveer 75 jaar geleden… Zij weet dat nog.

Hoe moeilijk is een dialoog tussen expertise en onwetendheid? Heel moeilijk, maar alleszins de moeite waard om te proberen. Geen debat of discussie. Daar zijn we goed in. Elkaar bestrijden met meningen: Vinnik! Nee, vinnik! De dialoog vergt moed, durf en vooral persoonlijk leiderschap. “Ik vind” dat we daar nog stappen hebben te maken. Ik ben ervan overtuigd dat jonge competente vrouwen ons daar heel goed bij kunnen helpen. Ik geloof sterk in diversiteit in elk opzicht. Ook binnen Europa bestaan veel verschillen – dat maakt Europa ook zo mooi. Je hoeft die verschillen niet weg te poetsen naar een algemeen erkende McDonalds standaard naar Amerikaans voorbeeld. Omarm die verschillen in sekse, geloof, taal, cultuur en al die andere variabelen. Werk met elkaar samen in schitterende projecten, die creatieve, innovatieve en duurzame resultaten opleveren voor onze en volgende generaties. Laat onze millennials niet in de steek door het verschil tussen expertise (de “knows”) en de onwetenden (de “no-knows”) uit te vergroten en te laten divergeren. Het is de hoogste tijd voor de onverbrekelijke samenhang tussen alle mensen. Het klinkt als een oud communistisch ideaal uit 1848, maar het is nog steeds verstandiger om alle volkeren op aarde te verenigen dan ze elkaar de hersens te laten inslaan. socrates-quotes-2Het is aan die zogenoemde (Europese) elite om haar medemensen aan voldoende zingevende arbeid te helpen in plaats van hen te geselen met volstrekt overbodige bezuinigingen, die het draagvlak wegmaaien onder de bereidheid om de dialoog aan te gaan. Ook dat vergt leiderschap. Daarover in een volgende blog meer.

Vrijheid in Verbondenheid

Vrijheid geef je doorElke Bevrijdingsdag komt die vraag weer bij mij naar boven: wat is vrijheid eigenlijk? Dat ik kan denken wat ík wil? Dat ik mijn mening kan uiten als ík dat wil? Dat ik kan aanraken en voelen wat ík wil? Dat ik kan eten en drinken wat ík wil? Dat ik kan zeggen wat ík wil? Dat ik kan doen wat ík wil? Dat ik mijzelf kan toe-eigenen wat ík wil? Dat ik iemand kan kwetsen als ík dat wil? Dat ik onze Koning, onze minister-president of onze directeur – of JOU – kan beledigen als ík dat wil? En natuurlijk zonder enig nadelig gevolg – voor mij wel te verstaan! Is dat vrijheid? Is vrijheid zo onbeperkt als ik het hier op schrijf?

Natuurlijk mag ik denken wat ik wil. En ik mag dat nog opschrijven ook. Dít is mijn mening en die mag ik uiten. Maar mag ik dan die beeldschone, mijn wellust opwekkende jonge vrouw aanraken, haar borsten betasten omdat ík dat nu eenmaal wil? Natuurlijk niet, hoor ik je meteen uitroepen. Mijn moeder voedde mij op met het besef dat zo’n aanraking niet fatsoenlijk, niet geoorloofd is. Zij liet mij kennismaken met bepaalde grenzen. Zij schepte mijn bordje op en gaf aan dat ik het vlees niet van het bordje van mijn zus mocht jatten. Mijn Oma bad zelfs voor het eten: “Lieve Heer, ik houd het kort, anders stelen ze het eten van mijn bord.” Zelfs de Almachtige was bij tijd en wijle niet bij machte om ons in het gareel te houden.

Aan tafel werd gesproken door vader en moeder en de kinderen luisterden. Slechts op uitdrukkelijk verzoek – als het woord tot ons werd gericht – dan mocht ik als kind iets zeggen. Anno 2016 kwetteren mijn kleinkinderen heerlijk mee aan tafel wanneer het hen uitkomt. Leuk. En toch zorgen we ervoor dat er geen “onvertogen” woorden over tafel gaan. Wat voor woorden waren dat ook alweer? Bijvoorbeeld: wij gebruiken geen scheldwoorden. Wij proberen “de bal” te spelen in plaats van “de man”. Het gaat in zo’n gesprek meer om de inhoud dan om de boodschapper. We hebben een gesprek – een dialoog, waarin wij naar elkaar luisteren, elkaar proberen te begrijpen en van elkaar leren. Win-win.

 

Als we aan tafel zitten om te eten, dan zitten wij aan tafel om te eten. We hebben afgesproken met elkaar dat we dan geen andere dingen doen dan gezellig eten, drinken en een leuk gesprek voeren. Geen smartphones op tafel, geen krant (wat was dát ook alweer?) en we doen geen spelletjes. We doen niet wat we op dat moment misschien zouden willen. We hebben afgesproken dat we met elkaar eten, drinken en een leuk gesprek voeren. Je kunt niet altijd doen waar je zin in hebt.

Als mijn echtgenoot moe is, dan doe ik de afwas. Inderdaad, wij hebben gekozen om geen vaatwasser in huis te nemen. Vaak doen we de afwas samen, soms doe ik het alleen. En als mijn vrouw even geen zin in seks heeft, dan zegt ze dat en dan respecteer ik dat (slik!). Ik doe niet altijd waar ík zin in heb als het de ander even niet uitkomt of als we samen iets anders hebben afgesproken. In “iets met elkaar afspreken” zit iets van normbesef; een waarde die zodanig belangrijk is dat je daar naar handelt. Je houdt je aan een afspraak – aan elke afspraak die je hebt gemaakt!

Dat geldt bijvoorbeeld ook in het sociaaleconomische verkeer als we het over bezit hebben. Pijnlijk onderwerp… Je blijft met je handen van andermans bezittingen af. En dan heb ik het niet alleen over materie: geld, huizen, boten, auto’s en dergelijke. Maar ook over mijn en jouw lichaam. Lichamelijke integriteit is een groot goed. Je blijft met je handen van mijn lijf af! Ik zal het wat minder persoonlijk maken: je blijft met je handen van vrouwen en meisjes af. Merkwaardig dat ik mijn voorlaatste zin moet wijzigen omdat het bijna altijd om grote hoeveelheden testosteron gaat voor wie die boodschap is bedoeld. Jongens en mannen lijken vaak geen boodschap te hebben aan de lichamelijke integriteit van vrouwen en meisjes: “Ze zegt wel ‘nee!’, maar ze bedoelt natuurlijk ‘ja’. Kijk maar hoe uitdagend ze gekleed gaat.” Daarom hebben twee van de drie (jonge) vrouwen last van seksuele intimidatie op onze Nederlandse kantoren. À propos: op die kantoren zijn weinig asielzoekers te bekennen…! En op mijn netvlies staan nog steeds die testosteronbommen uit Steenbergen gebrand, die scandeerden “daar moet een piemel in!”

Go Fuck YourselfDan komen we terecht bij “het verworven recht” om mensen te mogen kwetsen. Hoge bomen vangen veel wind en daar moeten ze tegen kunnen. Cabaret en satire – de moderne weergaven van de middeleeuwse hofnar – zijn nog steeds en terecht bedoeld om door middel van scherpe humor “de macht” uit te dagen, hun eventuele “corruptie” bloot te leggen én aan de kaak te stellen. Ook in dit geval moet je de bal spelen en meteen blootleggen dat de ander zich niet aan “de afspraken”, zich niet aan onze universele waarden en zich dus niet aan onze normen houdt. Zo iemand mag je, moet je zelfs “ten val brengen”. Dat wil zeggen: voor de rechter slepen. Dat laat meteen en onomwonden zien dat er dus wel degelijk een recht bestaat om je “gekwetst te voelen”. In zo’n geval laat je je gekwetste gevoel duidelijk blijken aan de ander: “Jan, als jij dat en dat zegt of zus en zo doet, dan voel ik mij op een zeer vervelende manier geraakt, gekwetst. Ik weet niet wat jij hiermee wilt bereiken, maar ik voel een knoop in mijn maag en ik slaap gewoon ronduit slecht door dit gedrag van jou. Zou jij daarmee onmiddellijk willen stoppen alsjeblieft?”

Als zo’n gesprek – eventueel in geval van hardhorend-heid na enige herhalingen – niets oplevert, dan is escalatie op zijn plaats. In het ultieme geval is daarvoor in onze rechtsstaat de rechter bedoeld. De ongenuanceerde ophef en opwinding rondom aangespannen rechtszaken tegen bijvoorbeeld Wilders, Böhmermann en Umar komen mij dan ook naïef en vreemd voor. “Minder, minder Marokkanen”, “Pedofiel en Geitenneuker” en “Go fuck yourself” kunnen als kwetsend worden ervaren door bepaalde doelgroepen of personen. En dan kan een gang naar de rechter logisch zijn. Of dat in Turkije een gang is naar “de onafhankelijke rechter” is natuurlijk een geheel ander verhaal. Daar gaat het hier even niet om.

Business Conduct GuidelinesIn de tijd dat ik bij ’s werelds grootste computer-fabrikant IBM werkte, moest ik met regelmaat de zogenoemde “Business Conduct Guidelines” lezen en ondertekenen. Opdat ik goed begreep op welke ethische gronden de leiding van IBM zaken wenste te doen in binnen- en buitenland. Het beledigen van onze directeur viel niet onder de getolereerde gedragsregels en leidde tot een tweeseconden gesprek met je leidinggevende gevolgd door je laatste gang naar de uitgang van het bedrijf: “You’re fired!” Er waren namelijk volop andere wegen om je ongenoegen over bepaalde zaken binnen dat bedrijf aanhangig te maken. Aanbevelingen van de werkvloer werden zeer gewaardeerd en de leiding deed daar ook iets mee. En anders had je natuurlijk altijd de vrijheid om een andere werkgever te kiezen

KeuzevrijheidKijk, dat is vrijheid! De vrijheid om volledig autonoom zelf keuzes te kunnen maken. In de eerste plaats ben je daarbij verantwoording verschuldigd aan jezelf en in de tweede plaats aan de mensen om je heen. Mensen waarmee jij – al dan niet graag – in verbinding staat. Je partner, je kinderen en kleinkinderen, je vrienden en vriendinnen, je buurt- en stadgenoten, je collega’s, je medewerkers, je leidinggevende(n), enzovoorts. Jouw vrijheid wordt beperkt door de vrijheid van hen waarmee je in verbinding staat. Zelfs door de vrijheid van mensen waarmee je niet direct of zichtbaar in verbinding staat – gewoon je medemens! Die vrijheid-in-verbondenheid beperkt wellicht de wijze waarop jij je emoties kunt en wilt uiten. Misschien is het eerdere voorbeeld (ga het gesprek, de dialoog aan) wel beter dan meteen de al dan niet rijdende rechter er bij te halen.

Life beginsKijk, da’s vrijheid. Dan blijkt een gesprek met een Syrische vluchteling plotseling van enorme waarde, een geweldige belevenis die iets toevoegt aan jouw eigen belevingswereld. Voor die vrijheid heeft de generatie van mijn ouders gevochten. Ik hoop dat we blijven begrijpen waar het eigenlijk omgaat. Het gaat niet om vervreemding van elkaar en terug kruipen in je eigen afgesloten comfort zone. Uiteindelijk gaat het om het “goede leven”, om vrijheid-in-verbondenheid met je medemens. Succes en heel veel plezier – ook buiten je comfort zone!